W jaki sposób AI może zmienić sektor administracji i pracę w służbach publicznych?

Sztuczna inteligencja już teraz rozwija wiele obszarów działalności prywatnych organizacji za pomocą licznych technologii (takich jak chatboty czy voiceboty) do usprawniania obsługi klienta, czy do automatyzacji powtarzalnych procesów. Jednak wykorzystywanie potencjału AI coraz częściej rozważają również instytucje publiczne. Warto przyjrzeć się zatem, jakie korzyści niesie za sobą sztuczna inteligencja oraz w jaki sposób AI może zmienić sektor administracji i pracę w służbach publicznych.

Badania IDC European Tech and Industry Pulse Survey wykazały, że obecnie już 30% podmiotów sektora publicznego Europy Zachodniej wdrożyło u siebie rozwiązania wykorzystujące sztuczną inteligencję, a kolejne 20% zadeklarowało, że rozpocznie korzystanie z AI do końca 2020 roku. W Europie Środkowo-Wschodniej podobnych odpowiedzi udzieliło zaledwie odpowiednio 3% i 8% instytucji publicznych[1]. Głównymi przeszkodami w implementacji rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji są:

  • brak odpowiedniego przeszkolenia wśród pracowników administracji i służb publicznych oraz
  • obawa przed likwidacją stanowisk pracy.

Czy rzeczywiście pracownicy państwowi mają się o co martwić?

AI w działalności sektora administracji i służb publicznych

Sztuczna inteligencja nie jest technologią przyszłości – jest obecna tu i teraz. Im szybciej instytucje publiczne wprowadzą AI do swoich działań, tym wcześniej będą mogły odpowiednio zoptymalizować procesy i świadczyć usługi na światowym poziomie, jednocześnie stawiając czoła długoterminowym, globalnym wyzwaniom.

Dzięki AI pracownicy sektora administracji i służb publicznych pozbędą się czasochłonnych i powtarzalnych działań. Będą mogli skupić się na zadaniach krytycznych, wymagających podejmowania strategicznych decyzji. Zastosowania AI w sektorze publicznym są bardzo szerokie i mogą obejmować wiele obszarów działalności administracji publicznej.

PODEJMOWANIE DECYZJI

Zaawansowana analityka oparta na rozwiązaniach wykorzystujących sztuczną inteligencję pozwala racjonalizować budżet. Pracownicy sektora administracji mogą podejmować strategiczne decyzje dotyczące wydatkowania środków publicznych w oparciu o rzetelne dane, a tym samym spełniać oczekiwania społeczeństwa. Zaawansowana analityka umożliwia monitorowanie efektywności poniesionych wydatków na realizowane programy oraz decydowanie o ich kontynuowaniu lub ukończeniu na podstawie wykazanej opłacalności.

Ponadto AI umożliwia szybkie generowanie i udostępnianie informacji dotyczących realizacji budżetu, dzięki czemu działania administracji i służby publicznej stają się przejrzyste i możliwe do weryfikacji przez obywateli, co wpływa na budowanie przyjaznego wizerunku państwa.

WYKRYWANIE NIEPRAWIDŁOWOŚCI I NADUŻYĆ

Rozwiązania AI służące do kompleksowej analizy danych pozwalają w sposób natychmiastowy identyfikować nietypowe lub podejrzane zachowania. Jednocześnie umożliwiają zapobieganie potencjalnym stratom wynikającym z uchylania się przez obywateli od uiszczania zobowiązań podatkowych lub przyznawania nienależnych świadczeń i zasiłków socjalnych.

Przykładem zastosowania AI do wykrywania nadużyć ze strony obywateli jest wdrożenie przez polski resort finansów rozwiązań opartych na sztucznej inteligencji do analizy danych pochodzących z jednolitego pliku kontrolnego (JPK)[2]. W konsekwencji identyfikacja zarówno podmiotów, jak i transakcji o podwyższonym ryzyku nieprawidłowości przebiega sprawniej. Skrócił się także czas wykrywania przestępstw podatkowych. Podobne rozwiązania zostało zastosowanie w Belgii, gdzie Ministerstwo Finansów wykorzystało AI, jako środek do zwalczania zorganizowanej przestępczości związanej z karuzelami VAT. Dzięki temu dotychczasowe straty związane płatnościami podatku VAT zmniejszyły się, aż o 98%, a belgijski rząd zyskuje prawie 1 mld euro rocznie[3].

SPRAWNA OBSŁUGA INTERESANTÓW

Postępująca cyfryzacja życia codziennego oraz przyzwyczajenie do coraz częstszego wykorzystywania AI w sektorze prywatnym spowodowała, że obywatele zaczynają tego samego oczekiwać w kontaktach z administracją i służbą publiczną. Interesariusze liczą na bezzwłoczny dostęp do informacji oraz szybkie załatwienie spraw. Coraz częściej dostrzegają także korzyści wynikające z możliwości samoobsługi.

Dzięki wdrożeniu rozwiązań AI jakość obsługi ze strony administracji publicznej może ulec znacznej poprawie, a tym samym stanowić kolejny aspekt wpływający na zadowolenie obywateli. Sztuczna inteligencja może sprawić, że kontakt z administracją i pracownikami służby publicznej będzie kompleksowy i jednocześnie wygodny zarówno dla interesantów, jak i dla urzędników.

POPRAWA EFEKTYWNOŚCI SŁUŻBY ZDROWIA

Nie ulega wątpliwości, że opieka zdrowotna to jeden z najistotniejszych obszarów służby publicznej. AI umożliwia sprawne i skuteczne zarządzanie całym systemem, poprzez wspieranie poszczególnych obszarów działalności placówek medycznych i poprawę organizacji działów administracyjnych. Ponadto dzięki zastosowaniu rozwiązań wykorzystujących sztuczną inteligencję lekarze i pielęgniarki mogą lepiej zrozumieć potrzeby pacjentów i łatwiej podejmować istotne decyzje związane ze zdrowiem obywateli. 

Jednym z krajów, które skutecznie wdrożyło AI do służby zdrowia, jest Dania, gdzie sztuczna inteligencja pozwala przewidywać, którzy pacjenci narażeni są na rozwój zakażeń nabytych w szpitalu podczas hospitalizacji. W południowej Danii był to bardzo poważny problem, ponieważ rocznie ponad 3 tysiące pacjentów umierało z powodu tego typu przypadłości. Obecnie dzięki kompleksowym raportom i monitorowaniu rozwoju zakażeń nabytych w szpitalach kierownictwo placówek może skutecznie identyfikować przyczyny oraz wdrażać zmiany działalności i procedur, aby skutecznie zapobiegać podobnym zdarzeniom w przyszłości[4].

Ludzie nadal odgrywają ważną rolę

Wspominaliśmy, że jednym z głównych czynników, który hamuje rozwój AI w administracji publicznej, jest obawa, że nowoczesne technologie zastąpią pracowników, a tym samym zmniejszy się zatrudnienie w instytucjach publicznych. Nie należy się jednak niepokoić.

Oczywiście sztuczna inteligencja może doprowadzić do likwidacji pewnych stanowisk, na skutek realizacji niektórych działań przez nowoczesną technologię. Jednocześnie jednak pojawią się nowe miejsca pracy, wspierające zatrudnienie. Rozwój AI w służbie publicznej stworzy miejsca pracy dla trenerów maszyn, specjalistów od automatyzacji, czy analizy danych. Wartość czynnika ludzkiego w wykorzystaniu pełnego potencjału sztucznej inteligencji jest niepodważalna, a instytucje sektora publicznego mają tego świadomość.

Firmy pracujące nad AI dążą do sytuacji, w której praca wykonywana przez pracowników instytucji państwowych i nowoczesne rozwiązania technologiczne uzupełniają się nawzajem.

Sztuczna inteligencja nie zastąpi profesjonalnego osądu dokonanego przez człowieka, pomoże tylko podjąć mu decyzję. Innymi słowy, AI ma odciążyć pracowników od zadań schematycznych, powtarzalnych i nadmiernie czasochłonnych. W rezultacie pracownicy służb publicznych będą mogli skupić się na bardziej wartościowych zadaniach i obejmowaniu nowych funkcji, które powstaną na skutek transformacji technologicznej.

Zadanie administracji państwowej

Wdrożenie AI w administracji i służbie publicznej postawi przed instytucjami państwowymi nowe zadanie, polegające na rozwoju umiejętności korzystania z rozwiązań technologicznych wśród pracowników. Jednocześnie istotne będzie stałe podnoszenie umiejętności obywateli w korzystaniu z cyfrowych usług publicznych i gospodarki cyfrowej. Dopiero gdy zarówno obywatele, jak i pracownicy nabędą odpowiednie umiejętności, będziemy mogli zaobserwować prawdziwą siłę zmian, jaka może dokonać się w sektorze administracji i służbie publicznej dzięki wdrożeniu sztucznej inteligencji.

Jeśli zajmujesz się rozwojem technologicznym w państwowej instytucji i chciałbyś dowiedzieć się, jak AI może pomóc w automatyzacji pracy lub usprawnieniu obsługi interesantów – zachęcamy do kontaktu. W ramach DIH4.ai mamy doświadczenie we współpracy z jednostkami rządowymi i samorządowymi. Każdego tygodnia pomagamy wdrażać rozwiązania, które automatyzują i przyspieszają codzienną pracę. Zapraszamy serdecznie do kontaktu!

 

[1] https://branden.biz/wp-content/uploads/2020/09/how-ai-change-the-public-sector.pdf

[2] https://ksiegowosc.infor.pl/podatki/ordynacja-podatkowa/5164852,Czy-wykorzystywanie-sztucznej-inteligencji-przez-fiskusa-w-kontroli-lub-postepowaniu-jest-legalne.html

[3] https://branden.biz/wp-content/uploads/2020/09/how-ai-change-the-public-sector.pdf

[4] jw.